Dr. Tayzar San tlaih khawh nak caah thawngpang petu cu ting 100 pek nan si lai tiin Kawl ralkap nih thawngthanhnak a tuah

Dr. Tayzar San tlaih khawh nak caah thawngpang petu cu ting 100 pek nan si lai tiin Kawl ralkap nih thawngthanhnak a tuah. Zeitlukin dah an tih, zeitlukin dah a mah catial le bia pawl hmual a ngeih ti cu atubantukin Kawl ralkap nih tlaih khawh a duhning zoh tikah fian tein a lang. A mah lawng hi atutiang ahcun Kawlram buainak kongah tlaih khawh nak caah ting 100 tiang pekding in Kawl ralkap nih mipi theih in thawng a thanhmi asi.

A nih hi nupi a ngeimi asi. An fate hi a no te rih. Zeitlukin anupi a lungre a theih lai ti cu chim lo hmanh in theih khawh asi. Cun zeitlukin dah a mah ( Dr. Tayzar San) zong nih a fate le anupi a ngaih tawn ve hna lai ti cu minung simi paoh nih theih khawh asi ko.

Atu bantukin Kawl ralkap nih biatak tukin an hawl tikah ” An ka tlaih sual ahcun …. an ka thah lai maw, an ka hrem lai maw, minung thinlung a ngei lomi hna nih zeitindah an ka tuah lai”? timi zong a lungthin khuaruahnak ah a caancaan ahcun a chuah ve tawn ko lai.

A mah innchungkhar kong hmanh ruah loin pekchannak le pumpek nun taktak he Kawlram thlennak caah a riantuannak cungah upatnak sangbik pe cio hna usih.
Credit-Salai Z T Lian

Chanthar Mizo le Chinmi:Chin tuanbia thiamsang hna (historians) nih Chin le Mizo cu “miphun pakhat” kan si i, Kachin le Chin cu “unau” kan si tihi an kan chimh lengmang. Chin, Mizo le Kachin cu “chungkhar khat le phunkhat kan si” kan van ti ko lai. Mizoram cu dornak, zamnak, himnak le chawlehnak ah Laimi nih kan hmanmi zong si. Chinmi le CNF/A zeimawzet zong Mizoram ah kan um rih.

Tlawmpal theihtlei in van kir duak usihlaw – Mizo le Chinmi cu ramri in kan i-dan bang, kan holh zong ai dang. Mizo nih Chinmi hi an rak kan tthawl caan zong a rak um tawn. Cun, Mizo nih “khuachakmi, pawi, burma ho” tiah an rak auh. Vai nih “nepali” tiah India um lio cun an rak kan auh ve. Miphun dang deuh nih “burmese or myanmarese” tiah an kan auh. Vai le Mizo nih an kan auhning cu “nehsawhnak deuh” khi a rak si. Chin (Lai) in a kan theimi le aumi an tam lo ti ko usih. Nain, tuni bal ah “Chin” in an van kan theih ngai cang.

Chanthar Mizo le Chin pehtlaihnak hi a thawknak langhter har ngai kho men, nain kum 2006 in ka van thawk lai. A Voi 4nk Chin Evangelical Conference, Oct. 3-9, 2006, Hakha rak tuahnak ah Liandingpuii hi hlasa in an rak sawm ve (sermontu an rak sawmmi cu ka van philh). Liandingpuii hi gospel hlasa a rak lar saling bak si. Hakha ahcun a hla kha Lai holh in a rak sak (ka theih tawk ah a hmasa bik Mizo Lai holh in hlasa si). Cun, Liandingpuii le Daduhi hi kum 2012 USA an rak kal i, Chinmi tampi an rak hmuh hna. CBC-USA nih “Mizo chior” zong an rak sawm hna. Mizo hlasak thiam Spi nih “lungman sung” Lai hla in a rak sak i, gospel hlasa Bethsy nih Lai hla zong a sak. Cu hnuah, Vanlalsailova nih Lai hla zong a van sak ve. Mizo hlasak thiam le minthang a mak bikbik pathum thawngin Mizo nih Chinmi an kan hmuhning le ruahning cu an kan thlenpiak. A phichuak cu, kum 2021 ahcun Mizo hi Chinmi dirkamhtu le ttanhtu Federal India ah an van cang. Van chap khawhmi cu “India ralkap nih Mizoram a rak kah lioah, Chinram ah Mizo a rak kaimi le eidin hal in an rak um len ve i, kan rak bawmh in dirpi ve hna” tihi tar nih an ka chim tawn.

Chinmi nih Mizo hla kan leh i, Mizo zong nih Lai hla an leh ve cang. Tawinak cun kum zabu 21 hlan cu Mizo nih Chinmi hi – zei huaha ah an rak kan chia in ruat lem lo. Cu vialte tuanbia cu ai thleng cang. Mizo le Chin dawt le bawmhchanh hram ai thawk cuahmah. Kan hmailei kong cu tuanbia nih chim tthan te ko seh. Tuanbia le thilsining cu si thleng lengmangmi si tihi cinken ah a ttha. Note: mah vialte pumpak dairy van si rih seh. Ka lung chuak ka van thai duak.
Credit-Van Nun lian

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*